11 vrouwen tijdens de Tweede Wereldoorlog: overleden in 2017

De Tweede Wereldoorlog bood vrouwen kansen die ze in de mannenwereld eerder niet kregen. Hun hulp was nodig. Daarom kwamen ook geallieerde vrouwen tijdens de Tweede Wereldoorlog in verzet tegen de vijand.

Vrouwen tijdens de Tweede Wereldoorlog: in dienst

We can do it: vrouwen tijdens de Tweede Wereldoorlog

We can do it poster van J. Howard Miller uit 1943. Het was oorspronkelijk bedoeld om Amerikaanse vrouwen in afwezigheid van mannen harder te laten werken in de fabrieken. Het werd een feministisch icoon dat symbool staat voor de zelfredzaamheid en kracht van vrouwen. Bron: wikimedia commons.

Piloten

Dawn Seymour (1 juli 1917-18 juli 2017) was de eerste vrouw die werd aangenomen voor het Civilian Pilot Training Program aan Cornell University, New York. Tijdens de Tweede Wereldoorlog nam ze dienst als een Women’s Airforce Service Pilot (WASP). Ze was gelegerd in Buckingham Air Force Base in Florida.

Behalve Dawn Seymour bewees ook de Britse Joy Lofthouse (14 februari 1923 – 15 november 2017) dat geallieerde vrouwen konden vliegen. Zij was een van de eerste vrouwen die met een Spitfire vloog. Ze was 1 van 164 vrouwen die werkten bij de Air Transport Auxilary (ATA). Het was de taak van die vrouwen tijdens de Tweede Wereldoorlog om vliegtuigen van de fabrieken naar de vliegvelden te vliegen waar ze gebruikt zouden worden door RAF piloten.

Psychiater

Lucy Dorothy Ozarin (18 augustus 1914 –  17 september 2017) werkte als een van de eerste vrouwelijke psychiaters bij de Amerikaanse Marine in WOII.

Ministerie van Informatie en ambulance

Nelia Penman (6 november 1915 – 16 augustus 2017) was lid van het Ministerie van Informatie tijdens WOII en officier bij de London Ambulance Service. In 1945 werd ze ingezworen als advocaat. Behalve advocaat was ze ook politicus.

Geheim agent Odette

Op achttienjarige leeftijd werd Yvonne Baseden (20 januari 1922 – 28 oktober 2017) lid van de Women’s Auxiliary Air Force, de ondersteunende luchtmacht, als een administratieve kracht. Later werd ze agent bij de Special Operations Executive (SOE). Deze militaire geheime dienst voerde sabotage-acties en verkenningen uit achter vijandelijke linies. Agenten werden daar naartoe gebracht door piloten als Geoff Rothwell (3 april 1920 – 5 november 2017) die meer dan 70 missies boven bezet Europa vloog om daar geheim agenten te droppen.

Zo sprong Yvonne in maart 1944 met een parachute bezet Frankrijk in. Daar ging ze undercover als ‘Yvonne Bernier’ en zond berichten over de plaatselijke situatie naar de Britten. Haar codenaam was Odette. In juni 1944 werd ze opgepakt door de Gestapo. Nadat ze ondervraagd was, kwam ze via een gevangenis in een concentratiekamp terecht. Eerst in Saarbrücken en daarna in Ravensbrück. Daar werd ze ziek en werd ze met 49 andere vrouwen overgedragen aan het Zweedse Rode Kruis. Via Zweden keerde ze terug naar Engeland.

Vrouwen tijdens de Tweede Wereldoorlog: verzet

Drie Jeannes en 1 Michelle

Jeannie Rousseau in 1939/1940. Bron: wikimedia commons.

Jeannie Rousseau (1 april 1919 – 23 augustus 2017) maakte deel uit van het Franse verzet. Onder de codenaam Amniarix werkte ze als geheim agent voor de geallieerden. Net als Yvonne Baseden werd ze aan het eind van de oorlog opgepakt en kwam ze in Ravensbrück terecht. Zij hoorde ook bij de groep vrouwen die werd gered door het Zweedse Rode Kruis.

Als Franse verzetsstrijder hielp Jeanne Brousse (12 april 1921 – 19 oktober 2017) onderduikers en jonge mannen die de Duitse arbeidsplicht wilden ontlopen. Dat deed ze onder andere door valse identiteitspapieren voor ze te maken.

Jeanne Brousse

Jeanne Brousse ca. 1942. Bron: wikimedia commons.

Jeanne Robert (11 augustus 1914 – 7 september 2017) wees geallieerde troepen ten tijde van de evacuatie van Duinkerken  de weg en vervalste net als Jeanne Brousse identiteitspapieren voor ze. Daarna was ze actief als geheim agent voor de Britten.

Michelle Dumon (20 mei 1921 – 16 november 2017) was lid van het Belgische verzet. Ze was ook wel bekend onder de namen Michou, Lilly en Aline Dumon. Ze hielp honderden agenten ontsnappen uit Frankrijk.

Opstand van Warschau

Danuta Szaflarska

Danuta Szaflarska in een film van 1947. Bron: wikimedia commons.

In augustus 1944 vond de opstand van Warschau plaats. Dit was de grootste opstand die ooit tijdens de oorlog door het verzet van bezette landen was georganiseerd. Het initiatief mislukte omdat de geallieerden, zowel de Russen als de Engelsen, niet snel genoeg militaire steun gaven. Ongeveer 16.000 leden van het Poolse verzet kwamen om en tussen 150.000 en 200.000 Poolse burgers stierven ook. Voornamelijk door massa-executies. De jonge Danuta Szaflarska (6 februari 1915 – 19 februari 2017) deed mee aan deze opstand en wist deze te overleven. Zij werd een bekende Poolse actrice.

Izabella Zielinska

Izabella Zielinska. Bron: wikimedia commons.

Izabella Zielińska (10 december 1910 – 20 november 2017) laat zien dat vrouwen tijdens de Tweede Wereldoorlog zich ook op andere manieren konden verzetten. Ze was een klassiek geschoolde pianist die zich nadat de nazi’s Polen hadden ingenomen sterk bleef maken voor haar cultuur. Ze bleef in het geheim muziekles geven ondanks dat de nazi’s dit verboden en ze tot fysieke arbeid was gedwongen. Na de oorlog gaf ze nog vele concerten en combineerde ze het moederschap met het geven van muziekles.

Bronnen

Opstand van Warschau

11 vrouwen tijdens de Tweede Wereldoorlog die overleden in 2017:

  1. Brousse, Jeanne
  2. Baseden, Yvonne
  3. Dumon, Michelle
  4. Lofthouse, Joy
  5. Ozarin, Lucy
  6. Penman, Nelia
  7. Robert, Jeanne
  8. Rousseau, Jeannie
  9. Seymour, Dawn
  10. Szaflarska, Danuta
  11. Zielinska, Izabella

Meer lezen

Bekijk ook dit artikel over andere overlevenden van de Tweede Wereldoorlog die overleden in 2017.

 

Tim Wachelder

Tim Wachelder studeerde geschiedenis aan de Radboud Universiteit Nijmegen. Tijdens zijn studie specialiseerde hij zich in Europese Expansiegeschiedenis. Behalve over koloniale geschiedenis schrijft hij ook over militaire, culturele en Nijmeegse geschiedenis. Sinds 2007 is hij webredacteur bij Historiën.

More Posts

1 Reactie op 11 vrouwen tijdens de Tweede Wereldoorlog: overleden in 2017

Historiën Twitter
Schrijf je in voor TOEN!