Zijn alle Amerikaanse presidenten psychopaten?

Politici wordt vaak verweten dat ze niet begrijpen wat er leeft onder de gewone bevolking. Soms gaan de beschuldigingen nog verder. Zo noemen sommige tegenstanders de Amerikaanse president Donald Trump een ‘narcist’ en zelfs ‘psychopaat’. De vraag is wat hier van waar is. Interessant genoeg heeft onderzoek uitgewezen dat veel leiders psychopatische trekjes vertonen. Betekent dit dat alle Amerikaanse presidenten psychopaten zijn of ligt het iets genuanceerder?

Wat zijn psychopaten?

Eerst maar even een paar cijfers. Ongeveer 1 procent van de gehele wereldbevolking is psychopaat. Zij lijden aan een persoonlijkheidsstoornis die antisociaal gedrag veroorzaakt. Verreweg het grootste deel van de psychopaten leeft in de gevangenis, ongeveer 1 op 5. Daar is ongeveer 1 op de 5 personen psychopaat. De tweede plek waar psychopaten goed zijn vertegenwoordigd is het zakenleven. Uit onderzoek van de Amerikaanse University of San Diego en de Australische Bond University blijkt dat maar liefst 21 procent van de leidinggevenden ‘psychopatische trekjes’ vertoont! Dit heeft te maken met het feit dat veel bedrijven liever kijken naar iemands professionele vaardigheden dan zijn of haar persoonlijkheid. Bovendien zijn psychopaten vaak zeer charmant, intelligent en kunnen ze gemakkelijk manipuleren. Misschien moet je bij jouw baas eens letten op de volgende kenmerken…

1 – Ze zijn charmant en doen zich beter voor dan ze zijn
2 – Ze vertellen graag sterke verhalen
3 – Het zijn opscheppers en pathologische leugenaars
4 – Ze manipuleren en bedriegen graag anderen|
5 – Ze zijn opvliegend en impulsief
6 – Ze nemen nooit de verantwoordelijkheid voor hun eigen gedrag
7 – Ze vervelen zich snel
8 – Ze tonen geen berouw, empathie of schuldgevoel

Zijn alle Amerikaanse presidenten psychopaten?

In hoeverre zijn psychopaten en Amerikaanse presidenten gelijk aan elkaar? Kevin Dutton, psychotherapeut aan de Universiteit van Oxford, verdiepte zich in deze vraag voor zijn fantastische boek The Wisdom of Psychopats. Volgens Dutton zijn psychopaten briljant, berekenend en zeer intelligent. Ze voelen bijna geen emotie. Sterker nog, ze weten eigenlijk niet wat emoties werkelijk zijn en waarom niet-psychopaten ze wel voelen. Volgens Dutton scoort bijna elke leider, goed of slecht, hoger op psychopatische trekken dan de gewone bevolking. Dutton spreekt van ‘onbevreesde dominantie’. Dit betekent dat veel leiders charismatisch, zelfverzekerd en koelbloedig zijn. Ze zijn echter ook gewetenloos, kil en onbevreesd.

How do you get to be president of the United States, if you’re a sociopath?’
The question is: how do you get to be president of the United States, if you’re not?

– Mindhunter (2017)

President Franklin D. Roosevelt (1932-1945)

Diverse Amerikaanse presidenten en beruchte leiders uit het verleden, zoals Hitler, Stalin en Mao, vertoonden deze trekjes. Deze ‘onbevreesde dominantie’ bepaalt volgens Dutton het verschil tussen succes en falen in het leven. Sterker nog, een juiste dosis psychopathie is juist goed voor de samenleving. Het stelt leiders in staat om moeilijke beslissingen te maken zonder dat emoties de overhand krijgen. Ze blijven kalm in stressvolle situaties en tonen assertiviteit als dat nodig is. Denk bijvoorbeeld aan het optreden van Franklin D. Roosevelt in de Tweede Wereldoorlog en John F. Kennedy die zijn hoofd koel wist te houden tijdens de Cuba Crisis.

Overtuigingskracht en manipulatie

Mede vanwege hun gewetenloosheid zijn psychopaten vaak in staat om harde beslissingen te nemen, uiteraard in hun eigen voordeel. Dutton stelt dat je uberhaupt zelfverzekerd zijn om de politiek in te gaan, en dit geldt nog sterker in de Verenigde Staten dan elders. Bovendien zijn politici in staat om zichzelf op een bepaalde manier te presenteren. Daarbij gebruiken ze zowel overtuigingskracht als manipulatie. Denk bijvoorbeeld aan de keiharde reclamespotjes die voorbij komen tijdens de Amerikaanse presidentsverkiezingen. Presidentskandidaten zetten hun kandidaten zonder berouw neer als een ‘crimineel’ of ‘zwak persoon’. Denk bijvoorbeeld aan de keiharde strijd tussen George W. Bush en John Kerry in 2004, en het ‘lock her up!’ van Donald Trump als hij sprak over zijn tegenstander Hillary Clinton.

Vijf voormalige Amerikaanse presidenten in The Oval Office. Vlnr: George H.W Bush, Barack Obama, George W. Bush, Bill Clinton en Jimmy Carter. (bron: Wikimedia)

Top 10 ‘psychopatische presidenten’

Forensisch psycholoog Steven Rubenzer en Thomas Fashingbauer, hoogleraar psychologie bij de Foundation for the Study of Personality in History, verdiepten zich in de psychopatische trekjes van Amerikaanse presidenten. Ze stuurden een lijst met 240 stellingen biografen van diverse presidenten. Deze moesten zij beantwoorden met hun kennis. Op de NEO-persoonlijkheidsvragenlijst stonden stellingen als ‘Ik voel mij niet schuldig als ik mensen kwets’. Wat blijkt?  De grootste  ‘psychopatische Amerikaanse presidenten’ staan bekend om hun enorme charisma en grote populariteit onder de bevolking. John F. Kennedy, Ronald Reagan en Bill Clinton staan namelijk zeer hoog op de lijst:

 1. Theodore Roosevelt

2.  John F. Kennedy

3.  Franklin D. Roosevelt

 4. Ronald Reagan

 5. Rutherford Hayes

6.  Zachary Taylor

 7. Bill Clinton

 8. Martin van Buren

9.  Andrew Jackson

10.  George W. Bush

Hoe zit het met Donald Trump?

In de bovenstaande lijst komt de huidige Amerikaanse president, Donald Trump, nog niet voor.Toch zijn er inmiddels diverse onderzoeken uitgevoerd naar de psychische staat van deze omstreden leider. Wat we hebben gezien is dat Trump de neiging heeft om zichzelf groter te maken dan hij is. Kijk bijvoorbeeld naar de discussie over het aantal mensen dat bij zijn inauguratie in 2017 aanwezig was.  Volgens zijn woordvoerder Sean Spicer was het ‘the largest audience ever to witness an inauguration, period.’ Trump geloofde daar zelf in, maar de praktijk wees toch echt anders uit. Daarnaast laat ‘The Donald’ weinig ruimte over voor anderen en heeft hij de neiging om mensen die kritiek te uiten belachelijk te maken. Zo gooide hij tijdens een telefoongesprek met de Australische premier Turnbull de hoorn erop. Zijn Trump en zijn voorgangers daadwerkelijk psychopaten? Misschien gaat deze assumptie een beetje te ver. Hoe dan ook vertonen grote leiders, geliefd of gevreesd, op zijn minst narcistische trekjes.

Meer lezen?

Denise Parengkuan

Denise Parengkuan (1991) studeerde Geschiedenis aan de Rijksuniversiteit Groningen en Internationale Betrekkingen in Historisch Perspectief aan de Universiteit Utrecht. Ze is gespecialiseerd in Amerikaanse en internationale geschiedenis. Daarnaast heeft ze sinds kort haar eigen tekstbureau 'Talent voor Teksten'. Voor vragen/opmerkingen kunt u haar altijd bereiken op info@talentvoorteksten.com.

More Posts - Website

Historiën Twitter
Schrijf je in voor TOEN!