Archeologie Tweede Wereldoorlog in Overijssel

De 125e Overijsselsche Historische bijdragen is een themanummer over Archeologie van de Tweede Wereldoorlog in Overijssel.

overijssel archeologie tweede wereldoorlog

De archeologie en de Tweede Wereldoorlog hebben een moeizame verhouding. Enerzijds puilt het bodemarchief nog uit van sporen uit deze nietsontziende oorlog. Anders richten professionele archeologen zich slechts zelden op deze ‘moderne’ grondlaag. Hoewel de oorlog ondertussen een monumentale status heeft bereikt, staan in het bodemonderzoek veelal oudere perioden centraal. Er is echter sprake van een kentering. “De laatste jaren ontstaat steeds meer het besef dat sporen uit de Tweede Wereloorlog deel uitmaken van het bodemarchief.”

Gericht onderzoek

De bundel Archeologie van de Tweede Wereldoorlog in Overijssel lijkt mij een schot in de roos om die kentering ook bij een breed publiek onder de aandacht te brengen. Het betreft regionale geschiedschrijving en laat zien dat je de oorlogssporen ook op een grotere schaal moet duiden dan puur van plaatselijk belang. Het meest wordt dit geïllustreerd in het openingsartikel dat dient als ‘Een verkenning van thema’s voor gericht onderzoek’. Professioneel archeoloog Ruurd Kok toont andermaal dat hij het belang van archeologie van de Tweede Wereldoorlog wel op waarde schat. Hij schetst een duidelijk overzicht van de materiële sporen van de oorlog in de provincie, variërend van vliegtuigwrakken tot oorlogsmonumenten.

Royal Air Force

Een aantal van de andere artikelen heeft een meer plaatselijk karakter: Bart Vermeulen schrijft over de sporen in Deventer, Michael Klomp schrijft over munitievondsten in Zwolle. Van zijn hand is ook de fotokatern en een bijdrage over de IJssellinie. René Vossebeld heeft een boeiend artikel geschreven over Vliegveld Twente dat eerst in Duitse handen was, voordat de Engelse Royal Air Force er gebruikt van zou maken. Als de strijd niet zulke ernstige gevolgen had gehad, zou je kunnen lachen om de misleidingstechnieken die werden toegepast. Om de Engelsen op het verkeerde been te zetten, legden de Duitsers schijnvliegtuigen aan “waarop ‘vliegtuigjes’ met lampjes over rails heen en weer werden getrokken.“ Interessant is ook de militaire bestemming die het vliegveld kreeg ten tijde van de Koude Oorlog; dit gold overigens ook voor de IJssellinie. Het afsluitende hoofdstuk is van de hand van Lydie van Dijk, over de ruim twintig rijkswerkkampen in Overijssel.

De bijdragen zijn wisselend van opzet, maar mede dankzij het ruim aanwezige beeldmateriaal ontstaat een goed beeld wat de archeologie nu al heeft betekend voor het beeld van de Tweede Wereldoorlog in Overijssel. Dat beeld kan alleen maar nog scherper worden.

Archeologie van de Tweede Wereldoorlog
Overijsselse Historische Bijdragen 125e stuk (2010)

Lydie van Dijk e.a. red.
ISBN 978 90 80470 31 6, € 19,00
172 p., ingenaaid, ingebonden
Uitgeverij Verloren, Hilversum

Leon Mijderwijk

Leon Mijderwijk (1975) studeerde voor Leraar Geschiedenis 2e graads aan de HU en deeltijd Geschiedenis aan de Universiteit van Utrecht. Zijn aandacht gaat uit naar de vroege middeleeuwen, in het bijzonder van Engeland. Hij schreef artikelen en recensies voor Westerheem, Archeologie Magazine, So British & Irish, Muntkoerier en Filatelie. Leon is redactiemedewerker van het Detectormagazine en Historiën-redacteur. Hij onderhoudt contact met diverse uitgeverijen, archeologen en historici.

More Posts

Geef een reactie

Schrijf je in voor TOEN!