Biografie: Ethelbald, koning van Mercia

Ethelbald keerde in 716, na de dood van zijn rivaal Ceolred, terug uit ballingschap en greep de macht in Mercia. Hij zorgde ervoor dat het koninkrijk uitgroeide tot het machtscentrum van Angelsaksisch Engeland.

Repton Stone. Archeologen vermoeden dat de afgebeelde krijger Ethelbald kan zijn. Repton Stone is mogelijk een fragment van een herinneringskruis. Bron: wikimedia.

Repton Stone. Archeologen vermoeden dat de afgebeelde krijger Ethelbald kan zijn. Repton Stone is dan een fragment van een gedenkkruis.

De politieke balans sloeg in de late zevende en vroege achtste eeuw uit naar het gebied ten zuiden van de rivier de Humber. Daarvoor was Northumbrië het machtigste koninkrijk. De dood van Wihtred van Kent (†725) en het vertrek van Ine van Wessex op pelgrimage naar Rome, stelde Ethelbald in staat om zijn macht uit te breiden. In diverse bronnen, onder meer in de geschiedschrijving van de Angelsaksische geschiedschrijver Beda, wordt Ethelbald aangemerkt als een koning wiens suprematie zich uitspreidde over het zuiden van Engeland.

Londen

In Londen, oorspronkelijk grondgebied van de Oostsaksische koningen, profiteerde Ethelbald van de tol die schepen betaalden als zij via de Theems de stad aandeden. Deze inkomsten hebben mede bijgedragen aan de rijkdom van de koning; een belangrijke voorwaarde om een gevolg van krijgers te binden.

Guthlac

Ethelbald wijdde zijn vermogen mede aan schenkingen aan de kerk, onder meer aan de abdij die hij zelf stichtte in Repton. Hij liet ook de schrijn van de heilige kluizenaar Guthlac in Crowland verfraaien. Dit kan opgevat worden als een teken van dankbaarheid. Tijdens zijn ballingschap was Ethelbald naar Guthlacs verblijfplaats in de Fens, een moerasgebied in het oosten van Engeland, gegaan om geestelijke verlichting te zoeken. Die verlichting vond hij. Guthlac voorspelde dat Ethelbald als leider van zijn volk voorspoed zou kennen.

Bonifatius

Mogelijk waren de gulle gaven aan de Kerk een reactie op een vermanende brief (746/747) aan Ethelbalds adres. Deze brief was afkomstig was afkomstig van Bonifatius en zeven andere missionaris-bisschoppen. Zij deden hierin hun beklag over de levenswijze van de koning. Met name het feit dat hij de privileges van de Kerk geweld aandeed, wilden zij een halt toeroepen. Niet alleen eigende hij zich kerkelijke gelden toe, hij eiste ook dat geestelijken lichamelijke arbeid verrichtten.

Seksuele zonden

Op een vergadering in 749 kwam hij de bisschoppen op een aantal vlakken tegemoet. Of hij ook zijn levenswandel veranderde, is niet overgeleverd. In ieder geval heeft de brief zijn naam in de geschiedschrijving gekleurd. Zijn seksuele zonden, met name de ontucht met nonnen, heeft die reputatie niet veel goed gedaan.

Vermoord

Ethelbald werd in 757 vermoord in Seckington, een plaatsje bij Tamworth. De daders waren leden van zijn eigen lijfwacht. Hij werd begraven in de crypte van het klooster van Repton. De Repton Stone waarop een krijger staat afgebeeld, is mogelijk opgericht als gedenkkruis voor Ethelbald.
Zijn opvolger was Offa, de koning die de macht van Mercia verder uitbreidde.

Repton crypte

Crypte onder Sint-Wystanskerk, Repton. De crypte stamt uit de achtste eeuw. Bron: www.geograph.org.uk/photo/4949390

Leon Mijderwijk

Leon Mijderwijk (1975) studeerde voor Leraar Geschiedenis 2e graads aan de HU en deeltijd Geschiedenis aan de Universiteit van Utrecht. Zijn aandacht gaat uit naar de vroege middeleeuwen, in het bijzonder van Engeland. Hij schreef artikelen en recensies voor Westerheem, Archeologie Magazine, So British & Irish, Muntkoerier en Filatelie. Leon is redactiemedewerker van het Detectormagazine en Historiën-redacteur. Hij onderhoudt contact met diverse uitgeverijen, archeologen en historici.

More Posts

Historiën Twitter
Schrijf je in voor TOEN!