Column: Balspelen

Het Europees voetbalkampioenschap 2016 is alweer een tijdje voorbij. Gelukkig, zou ik bijna zeggen, maar dat mompel ik natuurlijk hooguit zachtjes in mezelf. Toch zit ik af en toe nog wel na te denken over dat balspel en de daarbij behorende groepsgevoelens: wij tegen jullie.

Door Onbekend - Pietro di Lorenzo Bini (ed.), Memorie del calcio fiorentino tratte da diverse scritture e dedicate all'altezze serenissime di Ferdinando Principe di Toscana e Violante Beatrice di Baviera, Firenze, Stamperia di S.A.S. alla Condotta [1688]. Bron: wikipedia.nl

Door Onbekend – Pietro di Lorenzo Bini (ed.), Memorie del calcio fiorentino tratte da diverse scritture e dedicate all’altezze serenissime di Ferdinando Principe di Toscana e Violante Beatrice di Baviera, Firenze, Stamperia di S.A.S. alla Condotta [1688]. Bron: wikipedia.nl

Het is al eeuwenlang heerlijk om iets met een bal te doen: alleen met je handen of je voeten, met handen en voeten tegelijk of toch liever via een stok of een frame dat van een netje is voorzien. Op het internet las ik dat in de oudheid de Grieken met handen en voeten het balspel Episkyros speelden, dat door de Romeinen werd overgenomen onder de naam Harpastum. En wat had ik graag in de 17e eeuw nog een keertje naar een potje Calcio Fiorentino willen kijken: een balspel waaraan zelfs pausen mee hebben gedaan.

Dat er een enkel keertje ook wel eens met het hoofd van een verslagen vijand is gevoetbald, probeer ik te vergeten. Maar evenals bij andere sporten gaat het ook bij balspelen natuurlijk wel overal en altijd om wedstrijden: dus om een vorm van oorlog, waarbij je kunt winnen of verliezen. Een mens wil nu eenmaal van nature altijd weer graag laten zien dat hij de beste is, de sterkste. En dus moet er voortdurend op een of andere manier gevochten worden: het liefst in groepsverband, want we zijn en blijven nu eenmaal kuddedieren. Heel lang lijkt dat een eigenaardigheid van mannen geweest te zijn, maar langzamerhand is de emancipatie zover gevorderd dat ook vrouwen steeds vaker op een of andere manier zijn gaan vechten om te winnen.

Teamfoto Koninklijke Haarlemsche Football Club. Door Unknown photographer; upload by Wfm 10:23, 6 September 2007 (UTC) - archief Kon.HFC; zie ook GaHetNa (Nationaal Archief NL). Bron: Wikipedia.nl

Teamfoto Koninklijke Haarlemsche Football Club. Door Unknown photographer; upload by Wfm 10:23, 6 September 2007 (UTC) – archief Kon.HFC; zie ook GaHetNa (Nationaal Archief NL). Bron: Wikipedia.nl

Volgens mij zit ik er niet ver naast als ik denk dat voetbal in Europa nog steeds veruit de populairste sport is. In Nederland wordt er al vanaf de tweede helft van de 19e eeuw volgens vaste regels tegen een bal geschopt. De oudste club is de Haarlemsche Football Club, rond 1879 naar Engels voorbeeld opgericht. Daarna volgde de ene na de andere club: het liefst in jouw stad, in jouw dorp, in jouw wijk, waarbij het tijdens de verzuiling ook nog eens om jouw godsdienst kon gaan. Zonder een of andere vorm van partijdigheid kan sportliefde immers eenvoudigweg niet bestaan. En wat is er dan mooier dan wedstrijden tussen landen, tussen naties.

Als je daar eenmaal oog voor hebt, leidt dat tot bizarre verschijnselen. Iedereen weet bijvoorbeeld dat België een verdeeld land is, met aan de ene kant Vlaanderen en aan de andere kant Wallonië, met daar tussenin het gedoe rond Brussel. Maar toen een tijdje geleden België tegen Wales moest voetballen, stond het hele land eendrachtig op zijn kop en liep het bijna helemaal onder water na het verliezen van die wedstrijd. Tja, Vlaanderen en Wallonië mochten nu eenmaal niet allebei apart meedoen aan het Europese voetbalkampioenschap en dus waren wij Belgen opeens even heel eendrachtig geworden. Maar toen Engeland al was uitgeschakeld, mocht Wales natuurlijk wél verder spelen, ook al behoorden allebei die landen samen met Noord-Ierland en Schotland tot het Verenigd Koninkrijk. Logisch toch?

Als Nederlander maakte je bij die wedstrijden om het Europees kampioenschap een moeilijke tijd door. Ons land had de eindronde immers niet bereikt en dus werd het erg moeilijk om partij te kiezen. Moesten voor deze keer de Belgen je favoriet worden? Of moest je maar helemaal stoppen met televisie kijken. Al je lievelingsprogramma’s waren toch bijna allemaal al voor een paar maanden verdwenen van het scherm, want de omroepen schenen er plezier in te hebben al hun niet-sportieve kijkers zich maandenlang dood te laten vervelen. Hun excuus was dat er op die manier na de zomer weer extra gretig gekeken zou worden naar actualiteitenrubrieken of grappig bedoeld praatprogramma’s. En wie ̱tijdens de vakantie zijn eigen lievelingsserie erg miste, moest maar lid worden van Netflix en vervolgens aan vrienden en kennissen advies vragen bij het maken van een keuze uit een verwarrend groot aanbod. Maar zelf ga ik voortaan het hele jaar door lekker boeken lezen, op mijn e-reader. Ze kunnen me wat.

Ick Sing

Schrijf je in voor TOEN!