Donderdag 17 mei 2012
Histocasa | Contact | Colofon
De ondergang van een spion  

ondergang-spionJournalist Alan S. Cowell schreef het boek De ondergang van een spion over de dood van Alexander Litvinenko. De KGB’er Litvinenko moest zijn rol als klokkenluider met de dood bekopen. Een afschuwelijke dood. Zijn vlucht naar Londen had hem niet kunnen beschermen tegen zijn Russische vijanden. Hij overleed daar aan de gevolgen van vergiftiging met een radioactieve stof.

Cowell heeft voor zijn boek duidelijk veel onderzoek gedaan. Daarbij is hij zich terdege bewust van de gevaren die je ook als journalist kan lopen als je je verdiept in de Russische politieke en zakelijke wereld. Dit blijkt als hij als voetnoot aangeeft dat hij pas drinkt als zijn gesprekspartner al heeft gedronken. Deze gesprekspartner is dan wel Loegovoi, verdachte in de moord op Litvinenko. Dat de twee werelden, de politieke en zakelijke, zeer nauw verstrengeld zijn in het nieuwste Rusland is een van de onderwerpen die de auteur belicht. De auteur ‘gebruikt’ de zaak Litvinenko als leidraad om het Rusland van Poetin te doorgronden.

Het onderzoek bestaat ondermeer uit interviews die hij met familie, collega’s, voor- en tegenstanders van Litvinenko voerde. Als lezer heb ik de gedachte dat Cowell selectiever had mogen zijn in de informatie die hij heeft opgenomen. Illustrerend hiervoor is de passage over de Rus Kovtoen die eind oktober 2006, enkele dagen voordat Litvinenko ziek werd, naar Hamburg vloog: “zijn voormalige schoonmoeder pikte hem in haar marineblauwe BMW stationcar op en reed hem naar Altona, de wijk waar zijn ex in een appartement woonde, in een gebouw met drie verdiepingen boven een kroeg en winkels aan een met kinderkopjes geplaveide zijstraat.” De schrijver ondervindt zelf ook de nutteloosheid van deze beschrijving, getuige het vervolg: “Hoe dan ook”(p. 323). Misschien zijn zulke tekstpassages bedoeld om de sfeer te verhogen. Ik ervaar het als ballast. Door de vele personen die worden beschreven en de ontwikkelingen die relaties en organisaties ondergaan, is het verhaal al ingewikkeld genoeg. Het achterwege laten van deze nutteloze beschrijvingen en quasiliteraire passages had mogelijk een dunner, maar overzichtelijker boek opgeleverd.

Vuile handen van Poetin
Het boek begint met een lijst met personen die een rol spelen in de zaak Litvinenko. Daarin ook de namen van de huidige leiders van Rusland: Vladimir Poetin en Dmitri Medvedev. Hoe vuil hun handen zijn, kan ook Powell niet boven tafel krijgen. Maar dat Poetin Rusland weer heeft afgekeerd van de glasnost (openheid) van Michael Gorbatsjov wordt in De ondergang van een spion meer dan duidelijk.

De ondergang van een spion, Het nieuwe Rusland en de dood van Alexander Litvinenko
Alan S. Cowell
415 blz, ISBN 978 90 245 2246 0, € 24,95
Uitgeverij Luitingh

Bookmark and Share
Meer artikelen door Leon Mijderwijk: