Joodse fabrikantenfamilie Spanjaard

De jubileumuitgave Verweven met Twente vertelt hoe de Spanjaards uitgroeiden tot een belangrijke joodse familie in en buiten Nederland. Het boek beschrijft glorietijden en diepe dalen in de geschiedenis van de fabriek en het dorp Borne, waarbij talrijke kleurrijke familieleden de revue passeren.

In 1861, bij de gouden bruiloft van Salomon en Sara Spanjaard, stichtten hun kinderen familievereniging Berith Salom (Verbond van Salomon), die 150 jaar later nog steeds de wereldwijd uitgewaaierde nakomelingen van het echtpaar verbindt. De jubileumuitgave Verweven met Twente vertelt hoe de Spanjaards uitgroeiden tot een belangrijke joodse familie in en buiten Nederland. Het boek beschrijft glorietijden en diepe dalen in de geschiedenis van de fabriek en het dorp Borne, waarbij talrijke kleurrijke familieleden de revue passeren.

Tijdens het symposium op zaterdag 14 mei 2011 in het Kulturhus te Borne wordt het jubileumboek Verweven met Twente. De joodse fabrikantenfamilie Spanjaard (1800-2000) gepresenteerd. Het eerste exemplaar zal worden overhandigd aan de Burgemeester van Borne, mr. drs. R.G. (Rob) Welten. Het symposium wordt georganiseerd door de familievereniging Berith Salom in samenwerking met de Gemeente Borne. Het boek is een uitgave van Uitgeversmaatschappij Walburg Pers te Zutphen.

Rond 1800 trok de 18-jarige Salomon Jacob weg uit Bodendorf bij Bonn. Als marskramer belandde hij in het Twentse dorp Borne, waar hij trouwde en de achternaam ‘Spanjaard’ aannam. Een deel van zijn handelswaar betrok hij van thuiswevers, die hij later samenbracht
in een fabriekje. Daarmee stond hij aan de wieg van een florissante fabrikeurs- en handelsfirma in textiel. Salomons zonen en latere generaties Spanjaard bouwden de textielonderneming uit tot een grote, moderne textielfabriek. Omstreeks 1900 werkte 55%
van de Bornse arbeiders bij de onderneming, die ook buiten Nederland succesvol werd met handelsmerken als Cinderella, Teddy luiers en Kenmore overhemden.
De Spanjaards beleefden ook slechte tijden. De oorlog en de jodenvervolging kostten 183 familieleden het leven, er kwam ruzie in de directie van de fabriek en de textielcrisis in de jaren ’60 betekende uiteindelijk de teloorgang van het familiebedrijf.

Historicus Marianka Spanjaard (1946) werkte in het onderwijs en schrijft over joodse geschiedenis in Nederland. Politicoloog Paul Denekamp (1951) publiceerde over linkse politieke partijen in Nederland.

Marianka van Lunteren & Paul Denekamp,
Verweven met Twente. De joodse fabrikantenfamilie Spanjaard (1800-2000),

Uitgeversmaatschappij Walburg Pers,
geïllustreerd in kleur en zwart-wit, genaaid gebrocheerd,
ISBN 978.90.5730.734.8, prijs € 29,50 – 256 pagina’s.

Geef een reactie

Schrijf je in voor TOEN!