‘Ik wil wekken en waarschuwen’ bevat de bewerkte interviews die Wim Berkelaar en Jos Palm hielden met diverse historici over historici in het geschiedenisprogramma OVT (radio).
‘Ik wil wekken en waarschuwen’ bevat de bewerkte interviews die Wim Berkelaar en Jos Palm hielden met diverse historici in het geschiedenisprogramma OVT (radio). De tien historici die centraal staan, worden vooral ‘beoordeeld’ op hun kijk op en de verbondenheid met de wereld om hen heen.
Het engagement van de historicus komt bij de een explicieter naar buiten dan bij de ander. Maar allen leven zij in de “bezeten wereld” -aldus Johan Huizinga- van de twintigste eeuw en daar kunnen zij zich niet aan onttrekken. Naast grote namen als Johan Huizinga, Jan Romein en Loe de Jong is er ook ruimte voor minder bekende historici als Johanna Naber, Pieter Jan Bouman en Ger Harmsen. Minder in de vorm van minder bekend. Want zowel kwalitatief als qua engagement hoefden zij zeker niet per definitie onder te doen. Dat engagement was niet zelden gekoppeld aan de emancipatie van de eigen groep of zuil. Bij Naber is dat de vrouw, bij Rogier de katholiek en bij Harmsen de arbeider.
Leesbare historiografie
Dat enkele niet gecanoniseerde historici aandacht krijgen is een van de aanbevelingen voor dit boek. Ook de interviewvorm maakt ‘Ik wil wekken en waarschuwen’ tot een leesbaar boek over historiografie. Normaliter is dit een contradictio in terminis. Die leesbaarheid wordt versterkt doordat de geïnterviewden veelal een werkrelatie hadden met het ‘onderwerp’ waardoor er niet alleen aandacht is voor de inhoud van het historisch werk. Maar ook de drijfveren, eigenaardigheden en onhebbelijkheden van de historici komen aan bod. Die karaktereigenschappen zijn natuurlijk wel verhelderend met oog op hun historische arbeid.
De toegankelijkheid zou nog verhoogd worden als termen die tijdens het interview vallen in een woordenlijst zouden worden uitgelegd. Een korte uitleg van ‘existentialisme’ (p. 115) en ‘dialectisch materialistische geschiedschrijving’ is een kleine moeite. Met die aanvulling is dit een geschikt boek om de geschiedenisstudent die aanhikt tegen het verplichte vak Historiografie enthousiast te maken voor de geschiedenis van de geschiedwetenschap. Voor degenen die dit al zijn, is ‘Ik wil wekken en waarschuwen’ ook de moeite waard.
‘Ik wil wekken en waarschuwen’, Gesprekken over Nederlandse historici en hun eeuw
Wim Berkelaar en Jos Palm
(Amsterdam 2008)
ISBN 978 90 5260 208 0, € 15,00
Uitgeverij Aksant
- Wanneer is het Pasen?
- Spinoza, een hoorcollege
- Dagboek van Jan Terlouw
- Jan Terlouw bij Huiskamer TV Show
- Nederlands verleden in schilderijen
Vind ons ook hier: