Nieuwe steden in de middeleeuwen

In Nieuwe steden in de middeleeuwen, themanummer van het Tijdschrift voor Historische Geografie, wordt duidelijk dat middeleeuwse stedenbouwers planmatig én flexibel waren.

Als er één ding duidelijk wordt dankzij Nieuwe steden in de middeleeuwen is het dat plaatsen niet organisch groeiden. Dat misverstand moet de wereld uit. In het themanummer van het Tijdschrift voor Historische geografie concluderen verschillende onderzoekers dat er niet zomaar werd gebouwd maar dat er wel degelijk een plan lag onder de uitleg van een stad.

Stadsplattegronden

De bronnen die zij daarvoor gebruiken, zijn de stadsplattegronden van de steden die in de periode 1100 tot 1500 zijn gesticht door ‘heren van de hoogste tot de laagste rang’; de jonge steden Middelburg (Zeeland) en Purmerend werden niet door edelen maar door rijke burgers gesticht.

Vooral de kaarten van Jacob van Deventer uit de zestiende eeuw lenen zich goed om informatie uit te putten, vanwege de betrouwbaarheid van de weergave. Van Deventer ‘mat en karteerde zeer nauwkeurig’.

Geografische schaal

De artikelen in het tijdschrift zijn gerangschikt op geografische schaal, van groot naar klein:

  • De creatie van nieuwe steden in de 13e-14e eeuw in Europa. Een inleiding
  • Nieuwe steden in de Nederlanden (1270-1450)
  • Een stadsstichting langs het Zwin. De ontstaansgeschiedenis van Sluis

Ook de rubrieken staan in het teken van het thema.

Nieuwste inzichten

In ruim honderd pagina’s word je als lezer op de hoogte gesteld van de nieuwste inzichten in het onderwerp.

“Bij de stichting van nieuwe steden werkte men vanuit een pragmatische houding die openstond voor afwijkingen en verstoringen. […] Een attractieve stad is niet te regelmatig en niet te chaotisch. Het onderliggende planschema is een richtlijn en geen dogma.”

Dit boeiende onderwerp, een verzorgde opmaak en vele kleurenafbeeldingen -in dit geval logischerwijs van veel kaartmateriaal- maken het Tijdschrift voor Historische Geografie een plezier om te lezen en te bekijken.

Abrahamse, J.E. e.a. red.,

Tijdschrift voor Historische Geografie, Themanummer Nieuwe steden in de middeleeuwen

(jaargang 3; Hilversum 2018) nr. 2
ISBN 9789087047368, € 10,-, 112 p.
Uitgeverij Verloren

 

Leon Mijderwijk

Leon Mijderwijk (1975) studeerde voor Leraar Geschiedenis 2e graads aan de HU en deeltijd Geschiedenis aan de Universiteit van Utrecht. Zijn aandacht gaat uit naar de vroege middeleeuwen, in het bijzonder van Engeland. Hij schreef artikelen en recensies voor Westerheem, Archeologie Magazine, So British & Irish, Muntkoerier en Filatelie. Leon is redactiemedewerker van het Detectormagazine en Historiën-redacteur. Hij onderhoudt contact met diverse uitgeverijen, archeologen en historici.

More Posts

Schrijf je in voor TOEN!