Prentbriefkaarten: de wereld in ansichten 1900-1920

Het boek De wereld in ansichten 1900-1920 lokt uit waar ansichtenkaarten voor gemaakt zijn: kijken. De tientallen afbeeldingen van ansichtkaarten vormen een prachtig beeld van de begintijd van de prentbriefkaart.

 

Hoewel het natuurlijk geheel aan de lezer zelf is om alleen plaatjes te kijken, is het zeker de moeite waard om de tekst van De wereld in ansichten te lezen. Het doet je beseffen dat de prentbriefkaart aan het einde van de negentiende eeuw voor een revolutie in het postverkeer zorgde, evenals de email dat een eeuw later zou doen.

Geschiedenis prentbriefkaart

Auteur Peter Cuijpers schrijft in de eerste hoofdstukken over technieken waarmee kaarten werden gemaakt en over de geschiedenis van de prentbriefkaart. Hij kijkt daarbij tot over de grenzen. De invoering van de prentbriefkaart was immers een internationale ontwikkeling. Duitsland nam hier een dominante positie in; een groot deel van de ‘Nederlandse gezichten’ werden geproduceerd in Duitsland.

Verzamelen

De meeste aandacht gaat uit naar het verzamelen en rubriceren van kaarten. Cuijpers gaat daarbij in op de problematiek van een sluitende rubricering. Veelvuldig haalt hij andere auteurs aan die hij dan steeds bij naam noemt. Dit had van mij in een notenapparaat gemogen, maar ik kan me voorstellen dat (beginnende) verzamelaars hier wel het nut van inzien. Boeiend is dat Cuijpers de kaart beschrijft in relatie met het gerelateerde verzamelobject, de postzegel. Hij wijst erop dat er duidelijk een rangorde in waardering was als verzamelobject; zelfs de meest voorkomende zegel werd van de ansichtkaart gescheurd (p. 39).

Feldpostkaarten

Na het doornemen en lezen van dit boek zal zeker duidelijk zijn dat ansichtkaarten de moeite waard zijn om te verzamelen, want werkelijk van alles wat denkbaar is, zijn wel kaarten en er zijn tal van aspecten die een kaart nog meer waarde geven dan alleen het plaatje. Voor historici zijn zeker de afsluitende hoofdstukken interessant waarin Cuijpers voorbeelden geeft van het inperken van de verzameling tot een overzichtelijke omvang. Hiervoor toont hij ‘Feldpostkaarten in de Eerste Wereldoorlog’ en ‘Onderweg naar Indië’.

Peter Cuijpers
De wereld in oude ansichten, 1900-1920

(Zutphen 2011)
ISBN 90 5730 758 8, € 19,50
Walburg Pers

Leon Mijderwijk

Leon Mijderwijk (1975) studeerde voor Leraar Geschiedenis 2e graads aan de HU en deeltijd Geschiedenis aan de Universiteit van Utrecht. Zijn aandacht gaat uit naar de vroege middeleeuwen, in het bijzonder van Engeland. Hij schreef artikelen en recensies voor Westerheem, Archeologie Magazine, So British & Irish, Muntkoerier en Filatelie. Leon is redactiemedewerker van het Detectormagazine en Historiën-redacteur. Hij onderhoudt contact met diverse uitgeverijen, archeologen en historici.

More Posts

1 Reactie op Prentbriefkaarten: de wereld in ansichten 1900-1920

Geef een reactie

Schrijf je in voor TOEN!