Project Rijkswaterstaat: uniek Romeins grafveld ontdekt

Onder het knooppunt bij Ressen-Oudbroeken ligt een Romeins grafveld uit de tweede en derde eeuw. Voordat de wegenbouwers voor Rijkswaterstaat aan de slag gingen, werd het tracé van de nieuwe weg archeologisch onderzocht. In een filmpje legt Adé Porreij-Lyklema uit hoe belangrijk en uniek deze vondst is. Op de film is te zien dat de objecten adembenemend mooi zijn. Het is wel duidelijk dat we hier met een begraafplek van rijke mensen te maken hebben. Uit de Romeinse tijd. Ze begroeven hun doden bij Bemmel, of beter gezegd, op de plek waar nu de A15 bij knooppunt Ressen-Oudbroeken naar de A12 wordt doorgetrokken.

Onverwachte vondsten

Opgraving askist op het Romeinse grafveld

Foto: ADC ArcheoProjecten

De objecten komen vooral uit de tweede en derde eeuw van onze jaartelling. Het gaat om prachtige parfumflesjes, waarvan een met inhoud, waterflessen, tafelwaar, verfijnd vaatwerk (van het type dat ook veel in Triër is opgegraven), schenkkannen (uit ongeveer het jaar 70), haarnaalden, spelden (fibulae). Verder vonden ze perkamentrolhouders, een afbeelding in steen van een vrouw en tafelservies uit het einde van de tweede eeuw van de hoogste kwaliteit. Haarnaalden werden gedurende de hele periode van het Romeinse Rijk gedragen, maar raakten echt in de mode in de tweede en derde eeuw na Chr. Perkamentrolhouders zijn in Nederland nog nooit in deze goede staat gevonden.

De archeologen zijn aangenaam verrast. Want dergelijke vondsten verwacht je niet op een plek aan de A15, maar meer in Rome, Gallië (wat nu Frankrijk is) België en het zuiden van Duitsland. De grens van het Romeinse Rijk lag in Nederland ter hoogte van de Rijn (die toen een iets andere ligging had dan nu) en Bemmel was dus ten opzichte van Rome, ver in het noorden een uithoek.

Impressie Romeins grafveld (ADC ArcheoProjecten)

Foto: ADC ArcheoProjecten

Grafveld met grafgiften

De Romeinen cremeerden hun doden. De crematieresten werden samen met grafgiften bijgezet in een grafveld. In totaal hebben de archeologen 48 graven blootgelegd, waarvan zes met askist. Vier askisten zn cijompleet. In Nederland zijn er nog nooit zoveel askisten op een plek gevonden als hier. De grafgiften werden meestal in grafkuilen bijgezet, maar niet op deze plek. Hier zijn speciaal betimmerde grafkamers aangetroffen waar prachtige objecten werden bijgeplaatst. Meestal als er een grafveld ligt, moeten er ook ergens sporen van villa’s en bewoning in de bodem verborgen zijn. Die zijn echter (nog) niet gevonden op het onderzochte tracé.

Gratis te bewonderen

Het gaat dus om een voor Nederlandse begrippen heel bijzondere vondst. De kostbare voorwerpen worden geconserveerd. Op 27, 28 en 29 april zullen tijdens de Romeinenweek een aantal stukken in Bemmel gepresenteerd worden aan het publiek. Als het goed is zijn de vondsten in 2019 te zien in Museum Het Valkhof te Nijmegen. Hopelijk worden ze opgenomen in de vaste opstelling van het museum.

Even praktisch: de schatten zijn te zien op vrijdag 27 tot en met zondag 29 april in Cultureel centrum De Kinkel, Van Ambestraat 1, 6681 AK Bemmel. Tijdstip: 10.00 tot 16.00 uur en de toegang is gratis.

Ester Smit

 

De afbeeldingen van ADC ArcheoProjecten / ARCHOL zijn verstrekt door de persvoorlichting van Rijkswaterstaat en mochten voor dit stuk gebruikt worden. Hartelijk dank, ook namens de redactie van Historiën. Meer lezen en afbeeldingen bekijken kan hier op het blog Op avontuur met geschiedenis.

 

Historiën Twitter
Schrijf je in voor TOEN!