De Reformatie. Breuk in de Europese geschiedenis en cultuur

Op 20 september 2017 verscheen bij uitgeverij Walburg Pers het boek De Reformatie. Breuk in de Europese geschiedenis en cultuur onder redactie van Huib Leeuwenberg, Henk Slechte en Theo van Staalduine. Vijftien kerk- en cultuurhistorici geven een overzicht van de Reformatie en zijn gevolgen.

PERSBERICHT

De kerkelijke twist die in 1517 rond de persoon van Maarten Luther uitbrak, heeft Europa kerkelijk, cultureel en politiek ingrijpend veranderd. Wat door Luther bedoeld was als vernieuwing van de theologie en vervolgens als hervorming van de bestaande kerk, werd een kerkscheuring. Deze maakte in West-Europa een eind aan de godsdienstige alleenheerschappij van de kerk van Rome. Hevig werden aanvankelijk de ‘ketters’ vervolgd met plakkaten, inquisitie en brandstapels. Er braken vernietigende oorlogen uit.

Boekdrukkunst en humanisme

De Reformatie begint met een schets van de situatie omstreeks 1500. Boekdrukkunst en humanisme blijken factoren van belang in het ontstaan. Het boek besteedt veel aandacht aan de lutherse Reformatie en andere bijzondere onderwerpen zoals de verhouding tussen het lutheranisme en de joden en de strijd tussen Luther en de paus in woord en (spot)beeld. Hoe de Reformatie de verhouding tussen kerk en overheid onder spanning zette blijkt onder meer uit de zogenaamde radicale reformatie, waarvan de wederdopers en hun bezetting van Münster in 1534 een boeiend voorbeeld zijn.

Nederlanden

De Reformatie in de Nederlanden is eveneens een belangrijk onderwerp. Niet het lutheranisme maar een andere tak, het calvinisme werd in Vlaanderen de bevoorrechte godsdienst. Waarom wint Calvijn het in onze streken van Luther? En tenslotte waren de culturele gevolgen groot en blijvend. Welke ontwikkeling kende de beeldende kunst? Daarbij trok een vernietigende beeldenstorm over de Nederlanden en in de eredienst kreeg het woord de hoofdrol in plaats van het ritueel en verving de volkstaal het Latijn. De functies van muziek en kunst veranderden in protestantse gebieden voorgoed.

Vrijheid van godsdienst

Een boeiende conclusie in dit boek is dat, toen de strijd tussen Rome en Reformatie onbeslist bleef, de vrijheid van godsdienst een onbedoeld, maar belangrijk gevolg is geweest.

Nederlandse en Vlaamse auteurs

Geschreven door een gemêleerd team van Nederlandse en Vlaamse kerk- en cultuurhistorici onder de redactie van Huib Leeuwenberg, Henk Slechte en Theo van Staalduine.

Bestel De Reformatie bij uitgeverij Walburg Pers

 

Schrijf je in voor TOEN!