The games must go on…

gamesmustgoon-kleinThe games must go on… Olympische Spelen, politiek en mensenrechten in het Bevrijdingsmuseum in Groesbeek toont twee kanten van de medaille: de schoonheid van de Spelen en de verhouding tussen sport, politiek en mensenrechten.

Avery Brundage: 'The games must go on' - © dpa

Avery Brundage: 'The games must go on' - © dpa

‘The games must go on’ waren de woorden van IOC-voorzitter Avery Brundage na het bloedige gijzelingsdrama tijdens de Olympische Spelen in München in 1972.

‘The games must go on’ is ook de titel van een tentoonstelling in het Bevrijdingsmuseum in Groesbeek bij Nijmegen. De tentoonstelling The games must go on… Olympische Spelen, politiek en mensenrechten  laat twee kanten van de medaille zien: enerzijds de sportieve schoonheid van de Olympische Spelen, anderzijds een terugblik op de gespannen verhouding tussen sport, politiek en mensenrechten.

Bloedbad en boycot
De expositie toont de verschillende Olympische Spelen vanaf Berlijn 1936. Het nazi-regime gebruikte het sportevenement als propaganda-instrument. Leni Riefenstahl maakte de film Olympia, een artistiek meesterwerk met propagandistische waarde, waarvan delen in het museum te zien zijn.

De tentoonstelling vertoont daarnaast ook andere Olympische Spelen, die op het onderdeel mensenrechten niet de eerste plaats behaalden. Twintig jaar later namelijk, bij de Spelen van Melbourne in 1956, ging Nederland, als vrijwel enige sportbond, over tot een boycot vanwege de Russische inval in Hongarije (Rusland mocht gewoon aan de Spelen meedoen). De Nederlandse atleten waren destijds volledig overdonderd.

Mexico: Black Power-groet - © Sports Antiques.com

Mexico: Black Power-groet - © Sports Antiques.com

Tien dagen voor de Spelen van 1968 in Mexico City sloeg het regeringsleger een protestbijeenkomst neer, met tweehonderd doden tot gevolg. Het bloedbad verdween in de doofpot en het sportfestijn kon ‘gewoon’ doorgaan.
Deze Spelen zullen bovendien op het netvlies blijven door de opvallende actie van twee zwarte atleten bij de ereceremonie na de 200 meter. Zij vroegen symbolisch aandacht voor de rassendiscriminatie in de VS met een Black Power-groet.

Ook aan het gijzelingsdrama tijdens de Spelen van 1972 in München wordt aandacht besteed. Palestijnse terroristen drongen het Olympisch Dorp binnen en eisten de vrijlating van 234 gevangenen; twee sporters werden neergeschoten. Later vonden in een chaotisch vuurgevecht op het vliegveld acht terroristen, negen gijzelaars en een agent, de dood.
IOC-voorzitter Avery Brundage besloot dat de Spelen moesten doorgaan. Enkele individuele atleten uit Nederland, Noorwegen en de Filippijnen besloten de Spelen te verlaten.

In de vroege jaren tachtig zorgde de Koude Oorlog voor twee grote boycotacties in Moskou (1980) en Los Angeles (1984).

Sportieve prestaties tenslotte lieten zich echter niet regisseren; zo was in 1936 in Berlijn de held van de Spelen de zwarte Amerikaanse sprinter Jesse Owens. De joodse bokser Ben Bril (1912-2003) nam bewust niet deel aan deze Spelen. In 1943 zat hij gevangen in de kampen Vught, Westerbork en Bergen-Belsen.

Jesse Owens - © Sports Antiques.com

Jesse Owens - © Sports Antiques.com

Museumgegevens
The games must go on is nog te zien tot 31 maart 2010
Bevrijdingsmuseum 1944-1945
Wylerbaan 4, 6561 KR Groesbeek (nabij Nijmegen)
Telefoon: 024-3974404
http://www.bevrijdingsmuseum.nl
e-mail
Toegangsprijs: € 9,50, MJK gratis

Zie ook de opening van de Olympische Spelen in 1936 door Hitler:

Twee delen uit de Olympia van Riefenstahl:

   

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Schrijf je in voor TOEN!